Làm thế nào để một làng nghề truyền thống có thể trở nên gần gũi hơn với Gen Z?
Đó là câu hỏi khởi nguồn cho Họa Hương – đồ án truyền thông do nhóm 4SPIRE gồm Nguyễn Trần Quỳnh Đan, Nguyễn Khánh Huyền, Mai Hoàng Phúc và Đỗ Hải Đăng thực hiện dưới sự hướng dẫn của Cô Lê Ngọc Phương Nguyên. Dự án không chỉ khai thác câu chuyện văn hóa của làng hương Thủy Xuân (Huế) mà còn thể hiện cách sinh viên ngành Công nghệ Truyền thông vận dụng tư duy sáng tạo để để giải quyết một bài toán văn hóa bằng tư duy sáng tạo hiện đại.
Từ khoảng cách giữa Gen Z và làng nghề truyền thống
Làng hương Thủy Xuân từ lâu đã trở thành điểm đến quen thuộc của nhiều du khách khi ghé Huế. Những bó hương rực rỡ sắc màu thường xuyên xuất hiện trên mạng xã hội, thu hút hàng nghìn lượt chia sẻ và tương tác. Tuy nhiên, phía sau những bức ảnh đẹp ấy, nghề làm hương vẫn đang đối mặt với một khoảng cách vô hình: nhiều người trẻ biết đến làng nghề nhưng chưa thực sự hiểu câu chuyện văn hóa và giá trị truyền thống được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Nhận thấy thực tế đó, nhóm sinh viên 4SPIRE lựa chọn phát triển Họa Hương với mong muốn kết nối Gen Z với nghề làm hương theo một cách gần gũi hơn. Thay vì truyền tải kiến thức bằng những thông tin khô cứng, nhóm hướng đến việc tạo ra những trải nghiệm để người trẻ có thể cảm nhận, khám phá và tự kể lại câu chuyện của làng nghề bằng góc nhìn của chính mình.
Biến một câu chuyện văn hóa thành dự án truyền thông
Điểm nổi bật của Họa Hương không chỉ nằm ở nội dung mà còn ở cách nhóm triển khai dự án như một chiến dịch truyền thông thực tế. Toàn bộ quá trình được xây dựng dựa trên tư duy truyền thông tích hợp (Integrated Marketing Communications – IMC), từ nghiên cứu bối cảnh, phân tích công chúng mục tiêu, xác định insight của Gen Z đến phát triển concept sáng tạo và xây dựng hệ thống nhận diện cho chiến dịch.
Từ thông điệp cốt lõi đến màu sắc, hình ảnh và trải nghiệm, mọi yếu tố đều được thiết kế đồng bộ nhằm tạo nên hành trình truyền thông xuyên suốt. Thông qua đó, nhóm mong muốn chuyển đổi nhận thức của người trẻ từ việc “thấy đẹp” sang “muốn hiểu” và “muốn trải nghiệm” giá trị của nghề làm hương truyền thống.
Ứng dụng công nghệ truyền thông trong từng điểm chạm
Bên cạnh giá trị văn hóa, Họa Hương còn thể hiện rõ năng lực chuyên môn của sinh viên ngành Công nghệ Truyền thông thông qua việc ứng dụng nhiều kiến thức và công cụ trong quá trình thực hiện đồ án.
Nhóm xây dựng chiến lược nội dung đa nền tảng trên TikTok, Facebook và Instagram, khai thác thế mạnh của từng kênh để tiếp cận đúng nhóm công chúng mục tiêu. Song song đó, hệ thống nhận diện thương hiệu được phát triển đồng nhất từ key visual, thiết kế truyền thông đến các sản phẩm nội dung số, giúp chiến dịch tạo được dấu ấn xuyên suốt trên cả môi trường trực tuyến và sự kiện thực tế.
Không chỉ dừng lại ở việc sản xuất nội dung, nhóm còn chú trọng thiết kế trải nghiệm (Experience Design), tạo ra những điểm chạm giúp người tham gia tương tác trực tiếp với không gian văn hóa của làng hương. Sự kết hợp giữa truyền thông số và trải nghiệm thực tế đã góp phần tăng tính kết nối và tạo cảm xúc cho người tham gia.
Khi truyền thông trở thành cầu nối của bản sắc Việt
Khác với nhiều dự án khai thác vẻ đẹp của làng nghề theo hướng quảng bá du lịch, Họa Hương lựa chọn kể câu chuyện văn hóa từ chính những con người và giá trị phía sau mỗi nén hương.
Thông qua việc kết nối với nghệ nhân, xây dựng trải nghiệm và truyền tải câu chuyện bằng ngôn ngữ gần gũi với giới trẻ, đồ án góp phần đưa truyền thống đến gần hơn với thế hệ mới. Đây cũng là điểm khác biệt của Họa Hương khi sử dụng truyền thông như một công cụ bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa, thay vì chỉ dừng lại ở việc quảng bá hình ảnh.
Một đồ án với quy trình như một dự án thực tế
Để hoàn thiện đồ án, nhóm đã trải qua đầy đủ các bước của một dự án truyền thông chuyên nghiệp: nghiên cứu thực địa, khảo sát công chúng, xây dựng chiến lược, phát triển nội dung, thiết kế sản phẩm truyền thông và tổ chức hoạt động trải nghiệm.
Một trong những kỷ niệm đáng nhớ nhất là hành trình kết nối với nghệ nhân Hồ Ngọc Thứ tại làng hương Thủy Xuân. Sau nhiều nỗ lực, nhóm có cơ hội trực tiếp lắng nghe những chia sẻ về nghề và những trăn trở trong việc gìn giữ làng nghề truyền thống. Những câu chuyện ấy không chỉ trở thành nguồn cảm hứng cho chiến dịch mà còn giúp các thành viên hiểu rõ hơn giá trị của việc làm truyền thông gắn với cộng đồng.
Từ đồ án tốt nghiệp đến giá trị ứng dụng thực tiễn
Trong quá trình bảo vệ, Họa Hương nhận được nhiều phản hồi tích cực từ giảng viên và người xem nhờ cách tiếp cận sáng tạo, giúp một chủ đề tưởng chừng khô khan trở nên gần gũi và giàu cảm xúc hơn với giới trẻ.
Không chỉ hoàn thành yêu cầu của một đồ án tốt nghiệp, dự án còn cho thấy khả năng vận dụng kiến thức ngành Công nghệ Truyền thông để giải quyết một vấn đề thực tế thông qua nghiên cứu người dùng, xây dựng chiến lược truyền thông, sáng tạo nội dung và thiết kế trải nghiệm.
Trong tương lai, nhóm kỳ vọng phát triển Họa Hương thành chuỗi workshop kết hợp nền tảng số nhằm lưu trữ tư liệu, câu chuyện và trải nghiệm tương tác về nghề làm hương truyền thống. Qua đó, dự án có thể tiếp tục đồng hành cùng cộng đồng trong hành trình gìn giữ và lan tỏa những giá trị văn hóa Việt Nam.
“Phơi sắc – Se hương – Họa tiếp đời.”
Đó không chỉ là thông điệp của Họa Hương, mà còn là tinh thần mà nhóm 4SPIRE muốn gửi gắm: khi được tiếp cận bằng tư duy sáng tạo và công nghệ truyền thông hiện đại, những giá trị truyền thống hoàn toàn có thể tìm thấy vị trí của mình trong đời sống hôm nay và tiếp tục được kể bởi chính thế hệ trẻ.