Tại Trường Đại học FPT, đồ án tốt nghiệp không đơn thuần là cột mốc hoàn thành chương trình học. Với nhiều sinh viên, đây là giai đoạn các bạn trực tiếp giải quyết những bài toán thực tế đến từ doanh nghiệp, làm việc cùng chuyên gia trong ngành và bảo vệ sản phẩm trước hội đồng có sự tham gia đánh giá từ doanh nghiệp.
Trong bối cảnh thị trường công nghệ thay đổi nhanh chóng, khoảng cách giữa kiến thức học thuật và yêu cầu thực tiễn ngày càng được các trường đại học chú trọng thu hẹp. Tại Trường Đại học FPT, doanh nghiệp không chỉ xuất hiện ở giai đoạn tuyển dụng, mà đồng hành xuyên suốt quá trình đào tạo sinh viên.
Sinh viên được tiếp cận môi trường doanh nghiệp thông qua học kỳ On the Job Training (OJT), các workshop chuyên môn, company trip, các buổi chia sẻ từ chuyên gia trong ngành, cũng như những hoạt động phản biện và đánh giá đồ án tốt nghiệp.
Đặc biệt, nhiều đề tài tốt nghiệp được hình thành trực tiếp từ nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Đây không còn là những đề bài giả định mang tính học thuật, mà là các bài toán đang tồn tại trong quá trình vận hành, quản trị hoặc phát triển sản phẩm của doanh nghiệp.
Sau hành trình thực hiện đồ án, điều sinh viên nhận được không chỉ là một sản phẩm hoàn chỉnh cho kỳ bảo vệ tốt nghiệp, mà còn là trải nghiệm làm việc với deadline thật, yêu cầu thực tế và phản hồi trực tiếp từ doanh nghiệp.
TS Nguyễn Thị Cẩm Hương – Trưởng Khoa Kỹ thuật phần mềm chia sẻ rằng việc đưa doanh nghiệp tham gia trực tiếp vào đồ án tốt nghiệp là một phần trong định hướng đào tạo gắn liền với thực tiễn mà nhà trường theo đuổi nhiều năm qua. “Khoa luôn gắn kết chặt chẽ với doanh nghiệp thông qua các bài toán thực tế, giúp sinh viên tiếp cận môi trường làm việc ngay từ khi còn trên ghế nhà trường và trực tiếp tham gia giải quyết những vấn đề mà doanh nghiệp đang quan tâm. Trong quá trình triển khai, doanh nghiệp không chỉ đồng hành trong việc hướng dẫn mà còn tham gia đánh giá mức độ hoàn thành của sinh viên. Qua đó, sinh viên có cơ hội học hỏi từ doanh nghiệp, đồng thời tự đối chiếu để hiểu rõ hơn mức độ đáp ứng giữa kiến thức, kỹ năng được đào tạo và yêu cầu của thực tiễn”.
“Ngay từ học kỳ 6, sinh viên đã tham gia học kỳ On-the-job Training tại doanh nghiệp, từ đó hình thành sự kết nối trực tiếp giữa doanh nghiệp và sinh viên. Trong quá trình làm việc và cọ xát thực tế, nhiều ý tưởng bắt đầu được phát triển thành đề tài đồ án tốt nghiệp. Nhà trường cũng xây dựng lộ trình tiếp nhận và điều chỉnh các đề tài này để phù hợp với mục tiêu học tập của sinh viên.
Mục tiêu cốt lõi của hoạt động này là tăng cường trải nghiệm thực tế cho sinh viên tại doanh nghiệp, bởi chỉ thông qua thực tiễn, các sản phẩm Kỹ thuật phần mềm mới có thể tạo ra giá trị thực sự. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng tham gia Hội đồng để phản biện và đóng góp ý kiến trong quá trình đánh giá đồ án.” – ThS Lâm Hữu Khánh Phương, giảng viên Khoa kỹ thuật phần mềm, trực tiếp hướng dẫn nhiều đồ án tốt nghiệp chia sẻ thêm.
Với sinh viên, khác biệt lớn nhất của các đồ án có doanh nghiệp đồng hành nằm ở việc mọi yêu cầu đều xuất phát từ nhu cầu thực tế. Không còn những giả định mang tính mô phỏng, các nhóm phải liên tục trao đổi với doanh nghiệp để điều chỉnh tính năng, thay đổi cách tiếp cận hoặc tối ưu sản phẩm theo phản hồi thực tế. Điều đó khiến quá trình thực hiện đồ án trở nên gần với một dự án công nghệ thực thụ hơn là một bài tập cuối khóa.
Nhóm sinh viên K18 – Khoa kỹ thuật phần mềm thực hiện đồ án từ bài toán doanh nghiệp đặt hàng
Giải quyết bài toán do Công ty Chứng khoán Kafi đặt hàng, Đinh Lê Thịnh – Đại diện một nhóm sinh viên thực hiện đồ án Trợ lý AI đa tác tử cho đầu tư chứng khoán chia sẻ: Nhóm từng quen với việc tự đặt yêu cầu, tự triển khai rồi tự đánh giá sản phẩm. Nhưng với dự án này, các thành viên phải liên tục trao đổi cùng doanh nghiệp, lắng nghe phản biện và học cách xác định đâu mới là yêu cầu thực sự quan trọng. Không chỉ là bài toán công nghệ, đây còn là hành trình học cách làm việc nhóm, dung hòa cái tôi cá nhân và phát huy thế mạnh của từng thành viên để hướng đến kết quả tốt nhất”.
Quá trình đó cũng giúp sinh viên hình thành nhiều kỹ năng khó có thể học hoàn toàn qua lý thuyết: làm việc nhóm đa vai trò, quản lý tiến độ, giao tiếp với doanh nghiệp, tiếp nhận phản biện và thích nghi với thay đổi liên tục.
Không chỉ đóng vai trò đặt hàng đề tài, doanh nghiệp còn trực tiếp tham gia vào quá trình phản biện và đánh giá sản phẩm của sinh viên. Theo đại diện doanh nghiệp tham gia hội đồng chấm đồ án, điều họ quan tâm không chỉ nằm ở yếu tố công nghệ, mà còn ở tư duy giải quyết vấn đề và khả năng hiểu nhu cầu thực tế của người dùng.
Tham gia hội đồng đồ án tốt nghiệp học kỳ Summer 2026, anh Nguyễn Vũ Linh – Phó Giám đốc Khối Vận hành – FPT Retail cũng đánh giá cao khả năng thích nghi và tinh thần học hỏi của sinh viên khi được tiếp cận môi trường thực tế từ sớm. Đây được xem là lợi thế giúp sinh viên rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu tuyển dụng sau khi tốt nghiệp.
Việc doanh nghiệp tham gia sâu vào hoạt động đào tạo không chỉ mang lại trải nghiệm thực tế cho sinh viên, mà còn phản ánh định hướng đào tạo gắn liền với nhu cầu doanh nghiệp của nhà trường.
Từ OJT, workshop chuyên môn, hoạt động trải nghiệm doanh nghiệp cho đến các đồ án tốt nghiệp gắn liền với bài toán thực tế, sinh viên được đặt vào nhiều bối cảnh khác nhau để từng bước hình thành tư duy nghề nghiệp và khả năng thích nghi với thị trường lao động đang thay đổi nhanh chóng.
Trong hành trình đó, đồ án tốt nghiệp không còn là “điểm kết thúc” của một chương trình học, mà trở thành bước chuyển tiếp để sinh viên tiến gần hơn tới môi trường làm việc thực tế – nơi kiến thức, kỹ năng và năng lực giải quyết vấn đề được kiểm chứng bằng chính những yêu cầu của doanh nghiệp.