Được ghi nhận trong Top 2% nhà khoa học có ảnh hưởng nhất thế giới năm 2026, 4 giảng viên, nghiên cứu viên Trường Đại học FPT có những hành trình khác nhau với khoa học. Tuy nhiên, điểm chung của họ nằm ở cách tri thức được vun đắp, chia sẻ và tiếp tục phát triển trong môi trường đại học.

Ngày 7/10, bảng xếp hạng các nhà khoa học có ảnh hưởng nhất thế giới năm 2026 do Giáo sư John P. A. Ioannidis cùng các cộng sự tại Đại học Stanford (Hoa Kỳ) thực hiện được công bố. Trong số 121 nhà khoa học Việt Nam góp mặt ở bảng xếp hạng, Trường Đại học FPT (FPTU) có 4 giảng viên, nghiên cứu viên được ghi nhận, gồm TS. Hoàng Mạnh Tuấn (Giảng viên – Nghiên cứu viên Bộ môn Toán); TS. Nguyễn Phi Hùng (Giảng viên – Nghiên cứu viên Khoa Kinh doanh & Luật); ThS. Ngô Thị Thúy An (Giảng viên – Nghiên cứu viên, Phó Giám đốc Trường Đại học FPT cơ sở Cần Thơ) và TS. Nguyễn Lương Vương (Giảng viên – Nghiên cứu viên Khoa Trí tuệ nhân tạo).

Phía sau dấu mốc học thuật ấy là những câu chuyện không giống nhau về con đường đến với nghiên cứu, những người đồng hành và quan niệm về giá trị của tri thức. Với họ, thành tựu khoa học không chỉ được đo bằng số lượng công trình hay sự ghi nhận từ cộng đồng quốc tế, mà còn nằm ở những gì khoa học có thể đóng góp cho người học và xã hội.

TS. Nguyễn Phi Hùng: 2 năm liên tiếp lọt Top 2% thế giới

Lần thứ hai liên tiếp được vinh danh trong bảng xếp hạng Top 2% nhà khoa học có ảnh hưởng nhất thế giới (2025 và 2026), TS. Nguyễn Phi Hùng đã khẳng định vị thế hàng đầu trong lĩnh vực Toán học và Thống kê ứng dụng. 

Là giảng viên – nghiên cứu viên Khoa Kinh doanh & Luật, Trường Đại học FPT cơ sở Hà Nội, TS. Nguyễn Phi Hùng có nhiều năm nghiên cứu các phương pháp ra quyết định đa tiêu chí (MCDM), lý thuyết tập mờ và những mô hình phân tích dữ liệu ứng dụng trong quản lý, logistics, tài chính và phát triển bền vững. Những hướng nghiên cứu này hỗ trợ việc phân tích các tình huống có nhiều tiêu chí, dữ liệu không chắc chắn hoặc những phương án khó so sánh trực tiếp.

Năm 2026 đánh dấu năm thứ hai liên tiếp TS. Hùng được ghi nhận trong Top 2% nhà khoa học có ảnh hưởng nhất thế giới, sau lần đầu góp mặt trong danh sách năm 2025. Với ông, sự ghi nhận này mang ý nghĩa khích lệ đối với một hành trình nghiên cứu dài hạn, đồng thời mở ra cơ hội chia sẻ thêm về giá trị của nghiên cứu khoa học với người trẻ. TS. Nguyễn Phi Hùng chia sẻ: “Các nhà khoa học vốn không làm việc vì xếp hạng, nhưng việc được cộng đồng quốc tế công nhận là nguồn động viên lớn, đồng thời tiếp thêm niềm tin cho thế hệ trẻ mạnh dạn dấn thân vào nghiên cứu và hội nhập quốc tế”.

TS. Nguyễn Phi Hùng.

Tại FPTU, ông không chỉ theo đuổi các công trình nghiên cứu của riêng mình mà còn dành nhiều tâm huyết cho việc hướng dẫn sinh viên. Một trong những dấu ấn đáng chú ý là các đề tài có sự tham gia của người học được phát triển thành công trình học thuật, trong đó có bài báo đăng trên các tạp chí quốc tế thuộc hệ thống Scopus và ISI. Tiêu biểu là nghiên cứu về khả năng ứng dụng tính toán lượng tử trong phân tích dữ liệu, sử dụng cách tiếp cận ra quyết định đa tiêu chí kết hợp với các mô hình tập mờ. Công trình cho thấy cách những phương pháp toán học và công nghệ mới có thể được kết hợp để tiếp cận các bài toán quản trị phức tạp, đồng thời mở ra cơ hội để sinh viên tham gia vào quá trình nghiên cứu chuyên sâu.

Với TS. Hùng, hướng dẫn nghiên cứu không chỉ nhằm giúp sinh viên hoàn thành một đề tài hay khóa luận. Đó còn là quá trình cùng người học đặt câu hỏi, tìm kiếm phương pháp, kiểm chứng kết quả và kiên trì hoàn thiện công trình. Sinh viên nhờ vậy có cơ hội tiếp xúc với quy trình nghiên cứu thực tế, rèn luyện khả năng phân tích và làm quen với những tiêu chuẩn học thuật quốc tế.

Bên cạnh nghiên cứu và giảng dạy, ông còn tham gia hoạt động biên tập, phản biện cho các tạp chí khoa học quốc tế. Việc tiếp xúc với nhiều công trình và hướng tiếp cận khác nhau giúp thầy duy trì trao đổi chuyên môn với cộng đồng học thuật, đồng thời cập nhật những vấn đề mới trong lĩnh vực nghiên cứu.

Nhìn lại hành trình của mình, TS. Nguyễn Phi Hùng nhấn mạnh vai trò của môi trường làm việc trong việc nuôi dưỡng tinh thần nghiên cứu. Theo ông, văn hóa học thuật cởi mở, sáng tạo và định hướng quốc tế tại FPTU tạo động lực để giảng viên phát triển nhóm nghiên cứu, đồng thời khuyến khích sinh viên mạnh dạn tham gia các đề tài khoa học.

TS. Hùng (giữa) và các bạn sinh viên FPTU.

Với những người trẻ đang bắt đầu hành trình này, TS. Hùng cũng gửi gắm: “Nghiên cứu khoa học là một hành trình dài, đòi hỏi sự kiên nhẫn, đam mê và không ngừng thử – sai – học. Hãy bắt đầu từ những bước đi nhỏ, kiên trì theo đuổi đến cùng, và đừng ngại làm lại khi chưa thành công. Mỗi trải nghiệm đều góp phần tạo nên hành trang quý giá cho bạn sau này”.

Tinh thần ấy cũng được thể hiện qua câu khẩu hiệu mà ông lựa chọn cho hành trình của mình: “Think, Do, ReDo… Small steps today, big changes tomorrow”. Với ông, những bước tiến nhỏ nhưng bền bỉ có thể trở thành nền tảng cho các kết quả lớn hơn trong tương lai.

Từ những bài toán nghiên cứu chuyên sâu đến các công trình có sự tham gia của sinh viên, TS. Nguyễn Phi Hùng cho thấy nghiên cứu khoa học tại đại học có thể tạo ra giá trị ở nhiều cấp độ: đóng góp cho cộng đồng chuyên môn, phát triển năng lực của giảng viên và mở rộng cơ hội học thuật cho người học.

TS. Hoàng Mạnh Tuấn: Người đi tìm lời giải xấp xỉ cho những phương trình

Với TS. Hoàng Mạnh Tuấn – Giảng viên – Nghiên cứu viên Bộ môn Toán, Trường Đại học FPT cơ sở Hà Nội, nghiên cứu Toán học là một hành trình cần sự tập trung, kiên trì và đầu tư dài hạn.

Lĩnh vực nghiên cứu chính của TS. Tuấn là Toán học tính toán và Toán ứng dụng, tập trung vào nghiên cứu định tính, các phương pháp giải xấp xỉ phương trình vi phân, hệ động lực và ứng dụng trong những bài toán thực tế. Đến nay, TS. Tuấn đã công bố hơn 30 công trình khoa học với vai trò tác giả chính trên các tạp chí quốc tế thuộc danh mục ISI, có quy trình bình duyệt nghiêm ngặt; trong đó, hơn một nửa là các công trình do ông thực hiện với tư cách tác giả duy nhất. Trong quá trình nghiên cứu, TS. Tuấn cũng có cơ hội hợp tác với các GS đến từ Đức, Tây Ban Nha, Pháp, Hoa Kỳ và tham gia phản biện cho các tạp chí khoa học trong nước và quốc tế.

Tuy nhiên, khi nói về quá trình làm việc, TS. Hoàng Mạnh Tuấn không chỉ nhắc đến những công trình khoa học đã công bố. Ông dành nhiều sự trân trọng cho môi trường làm việc và những người đã giúp mình trưởng thành.

TS. Hoàng Mạnh Tuấn.

TS. Tuấn bắt đầu giảng dạy tại FPTU từ năm 2014, sau đó trở thành giảng viên cơ hữu vào năm 2021. Nhớ lại những ngày đầu, khi kinh nghiệm giảng dạy còn hạn chế và việc tìm kiếm cơ hội tại các trường đại học không dễ dàng, ông cho biết mình may mắn được TS. Đinh Thành Trung (Chủ nhiệm Bộ môn Toán), tin tưởng trao cơ hội. “Nhờ sự hướng dẫn và dìu dắt tận tình của anh Trung, mình đã từng bước trưởng thành trong công việc giảng dạy và nghiên cứu khoa học”, TS. Tuấn chia sẻ.

Một người đồng hành khác mà ông cũng đặc biệt biết ơn là PGS.TS. Phạm Hùng Quý (Nguyên Trưởng phòng Nghiên cứu khoa học và Hợp tác quốc tế). Theo TS. Tuấn, những chính sách thúc đẩy nghiên cứu cùng sự quan tâm, động viên và hỗ trợ từ đồng nghiệp đã tạo điều kiện để thầy kiên trì theo đuổi con đường học thuật. “Nếu không có sự tin tưởng, giúp đỡ và đồng hành của anh Trung, anh Quý cùng các anh chị em đồng nghiệp, chắc chắn mình không thể có được những cơ hội và điều kiện thuận lợi để phát triển như ngày hôm nay”, ông bộc bạch.

Với TS. Tuấn, một môi trường nghiên cứu tốt không chỉ cần những cá nhân có chuyên môn mà còn cần sự trao đổi và hợp tác. Mỗi nhà khoa học có thế mạnh, kinh nghiệm và góc nhìn riêng; việc chia sẻ chuyên môn có thể giúp giải quyết những vấn đề khó, gợi mở ý tưởng mới và nâng cao chất lượng công trình. Tại FPTU, ông trân trọng sự chân thành, tin tưởng và sẵn sàng hỗ trợ nhau giữa các đồng nghiệp.

TS. Tuấn hiện là giảng viên – nghiên cứu viên Bộ môn Toán, Trường Đại học FPT cơ sở Hà Nội.

Một điều kiện quan trọng khác là cơ chế dành cho vị trí giảng viên – nghiên cứu viên. Theo TS. Hoàng Mạnh Tuấn, việc được ưu tiên về khối lượng và thời gian giảng dạy giúp thầy có thêm không gian tập trung cho nghiên cứu chuyên sâu, vốn đòi hỏi sự đầu tư liên tục trong thời gian dài. “Giảng dạy và nghiên cứu khoa học là hai hoạt động không thể tách rời mà cần song hành và bổ trợ cho nhau. Nghiên cứu giúp nâng cao trình độ chuyên môn, mang lại chiều sâu cho bài giảng; ngược lại, giảng dạy giúp củng cố kiến thức, rèn luyện tư duy và gợi mở những ý tưởng nghiên cứu mới. Mình thực sự trân trọng và biết ơn sự tin tưởng, quan tâm và tạo điều kiện của nhà trường, nhờ đó mình có thể yên tâm theo đuổi đam mê nghiên cứu mà vẫn duy trì được niềm vui và sự gắn bó với công việc giảng dạy”, TS. Tuấn nói.

Sự gắn kết ấy cũng được thể hiện trong cách TS. Tuấn đưa Toán học đến gần hơn với các bạn sinh viên. Thay vì chỉ trình bày các khái niệm trừu tượng, ông lồng ghép kiến thức nghiên cứu vào bài giảng bằng ví dụ thực tế, hình ảnh trực quan và mô phỏng. Quy mô lớp học phù hợp tạo điều kiện để thầy tương tác, trao đổi và hỗ trợ người học sát sao hơn. Điều TS. Tuấn mong muốn sinh viên nhận được không chỉ là kiến thức chuyên môn, mà còn là tư duy độc lập, khả năng tự học, sáng tạo và giải quyết vấn đề. Thông qua hoạt động nghiên cứu, các bạn có cơ hội rèn luyện tư duy phản biện, tinh thần khám phá và khả năng thích ứng trước những thay đổi của khoa học, công nghệ.

ThS. Ngô Thị Thúy An: “Người đỡ đầu” của những nhóm nghiên cứu sinh viên

Nhắc đến ThS. Ngô Thị Thúy An – Giảng viên – Nghiên cứu viên & Phó Giám đốc Trường Đại học FPT cơ sở Cần Thơ, đồng nghiệp và sinh viên nhớ ngay đến hình ảnh một người thầy đầy năng lượng, người đứng sau thành công của nhiều công trình nghiên cứu quốc tế do sinh viên thực hiện.

Trở về từ Đại học Ghent (Vương quốc Bỉ) với 2 tấm bằng Thạc sĩ loại giỏi, ThS. An mang theo triết lý giáo dục mới: người thầy không phải là người truyền đạt một chiều, mà là người đồng hành. Gần bảy năm học tập tại châu Âu không chỉ mở rộng kiến thức chuyên môn mà còn góp phần định hình quan niệm của cô về giáo dục. “Ở đó, việc học không chỉ dừng lại ở việc ghi nhớ những con chữ trong sách vở, mà là hành trình gợi mở và học cách tự học, tự tiếp cận và quản lý tri thức, và học từ trải nghiệm thực tế ngoài giảng đường”, cô chia sẻ.

ThS. Ngô Thị Thúy An.

Trở về Việt Nam, ThS. An từng làm việc trong nhiều lĩnh vực trước khi gia nhập FPTU cơ sở Cần Thơ năm 2018. Ban đầu, cô chỉ xem đây là cơ hội thử sức ở một môi trường mới. Nhưng càng tham gia các hoạt động, cô càng tìm thấy sự đồng điệu với triết lý giáo dục mà mình theo đuổi. “Khi tham gia càng nhiều hoạt động, tôi càng dần cảm thấy triết lý giáo dục ở đây phù hợp với nhân sinh quan của mình: cởi mở, nhân văn và tạo ra nhiều giá trị”, cô nói.

Cơ duyên nghiên cứu khoa học của cô cũng bắt đầu từ một thử nghiệm nhỏ. Khi thực hiện dự án về các khóa học trực tuyến mở trên nền tảng Coursera (MOOCs), cô quan sát hành vi học tập của sinh viên và tiến hành một số cuộc phỏng vấn. Trong số những người tìm đến chia sẻ mong muốn nghiên cứu có bạn Trần Thanh Tú, sinh viên năm hai khi ấy. Sự chủ động và kiên trì của Tú khiến cô quyết định đồng hành cùng các bạn sinh viên.

Nhóm nghiên cứu 4U ra đời từ đó, với những thành viên ban đầu còn ít kinh nghiệm và gần như chưa có nền tảng nghiên cứu chuyên sâu. Cô hướng dẫn các bạn từ cách tìm đọc tài liệu, xây dựng câu hỏi nghiên cứu, phân tích dữ liệu đến thảo luận kết quả. Những công trình đầu tiên không phải lúc nào cũng thuận lợi; có bài báo bị từ chối nhiều lần, buộc cả nhóm phải kiên trì chỉnh sửa và hoàn thiện.

Nhớ lại hành trình ấy, ThS. An kể về những đêm cả nhóm làm việc đến rạng sáng, cùng tranh luận, sửa sai và động viên nhau. Với cô, đó là lúc tinh thần nghiên cứu được hình thành từ những điều rất đời thường. “Nghiên cứu khoa học đòi hỏi sự kiên trì và đặc biệt là tinh thần không bao giờ ‘bỏ cuộc’. May mắn thay, trong hành trình đồng hành cùng các bạn học sinh, sinh viên, cô trò chúng tôi đã nhiều lần ‘xốc’ lại tinh thần cho nhau, cùng vượt qua những giai đoạn khó khăn nhất, sửa những sai sót, đứng dậy sau những vấp ngã để cuối cùng chạm tới thành công”, cô chia sẻ.

Từ một nhóm nhỏ, hoạt động nghiên cứu dần mở rộng với sự tham gia của nhiều sinh viên. ThS. An đã đồng hành với nhiều sinh viên, nhóm sinh viên cùng thành quả hơn 30 bài báo được đăng trên các tạp chí thuộc hệ thống WoS và Scopus, trong đó có khoảng 20 bài thuộc nhóm Q1, hơn 10 bài thuộc nhóm Q2, Q3, cùng các bài báo được trình bày tại các hội thảo quốc tế uy tín.

ThS. An (trái) cùng nhóm sinh viên 4U.

Và khi được hỏi điều gì mang lại niềm vui lớn nhất trong hành trình này, ThS. An trả lời: “Hạnh phúc lớn nhất của tôi không phải là mình đứng trước chiếm spotlight, mà chính là mình được đứng phía sau thành công của các em”. Tinh thần đồng hành ấy cũng hiện diện trong cách cô giảng dạy và hỗ trợ sinh viên. Nhiều người học gọi cô bằng cái tên thân mật “Gà mẹ”, bởi cô không chỉ quan tâm đến việc học mà còn lắng nghe những khó khăn, áp lực và băn khoăn của các bạn trong cuộc sống. Với cô, giáo dục không dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức hay hướng dẫn hoàn thành một công trình nghiên cứu, mà còn là hành trình giúp người học tin vào bản thân, kiên trì theo đuổi mục tiêu và trưởng thành qua những lần vấp ngã.

TS. Nguyễn Lương Vương: Hành trình đưa AI rời phòng lab để chạm vào cuộc sống

Với TS. Nguyễn Lương Vương – Giảng viên – Nghiên cứu viên Khoa Trí tuệ nhân tạo Trường Đại học FPT cơ sở Đà Nẵng, sức hấp dẫn của Trí tuệ nhân tạo (AI) nằm ở khả năng liên tục mở ra những giới hạn mới. Khi các mô hình, phương pháp và hướng nghiên cứu thay đổi nhanh chóng, người làm khoa học phải không ngừng học hỏi để theo kịp sự phát triển của lĩnh vực. “Tôi quyết định gắn bó lâu dài với AI bởi đây là lĩnh vực luôn đổi mới. Mỗi năm, thậm chí mỗi tháng, thế giới AI lại xuất hiện những mô hình, phương pháp và hướng nghiên cứu mới. Điều đó tạo động lực để tôi không ngừng học hỏi, nghiên cứu và chia sẻ kiến thức với sinh viên”, TS. Vương chia sẻ.

TS. Nguyễn Lương Vương.

Niềm yêu thích Toán học và khoa học máy tính đưa ông đến với AI từ những năm còn ngồi trên giảng đường. Trong quá trình nghiên cứu tiến sĩ tại Hàn Quốc, TS. Vương có cơ hội đào sâu các lĩnh vực như học máy, học sâu, khai phá dữ liệu, biểu diễn tri thức và hệ thống gợi ý thông minh. Sau thời gian học tập ở nước ngoài, ông lựa chọn trở về Việt Nam và gia nhập FPTU cơ sở Đà Nẵng, với mong muốn đưa những tri thức đã học được đến gần hơn với sinh viên.

Trong nghiên cứu, TS. Vương theo đuổi các hướng như hệ thống gợi ý thông minh, khai phá tri thức, xử lý ngôn ngữ tự nhiên và học sâu. Một trong những hướng nghiên cứu tiêu biểu của ông là kết hợp đồ thị tri thức với các mô hình học máy để nâng cao chất lượng gợi ý phim và sách, hướng đến các hệ thống AI có khả năng cá nhân hóa và giải thích kết quả. Những cách tiếp cận này cũng mở ra tiềm năng ứng dụng trong thương mại điện tử, giáo dục và giải trí.

Tuy nhiên, điều TS. Vương muốn đưa vào giảng đường không chỉ là những kiến thức mới nhất về công nghệ. Với một lĩnh vực biến đổi nhanh như AI, ông cho rằng sinh viên cần được trải nghiệm quá trình xây dựng sản phẩm, tiếp xúc với bài toán thực tế và tìm cách biến ý tưởng thành giải pháp có giá trị. “Tôi luôn cố gắng biến những khái niệm phức tạp thành các ví dụ gần gũi. Tôi cũng khuyến khích sinh viên tham gia nghiên cứu khoa học và phát triển các sản phẩm AI ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường”, ông nói. Theo cách tiếp cận ấy, các khái niệm như mô hình học máy, mạng nơ-ron hay xử lý dữ liệu được kết nối với ví dụ trực quan, dự án và nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Sinh viên không chỉ học cách sử dụng công nghệ mà còn được khuyến khích tìm hiểu nguyên lý, đặt câu hỏi và chủ động phát triển giải pháp.

TS. Vương đồng hành cùng sinh viên tại nhiều cuộc thi, sân chơi học thuật.

Ngoài giờ học, TS. Vương còn tạo điều kiện để sinh viên tham gia các dự án nghiên cứu và sân chơi học thuật, qua đó rèn luyện tư duy nghiên cứu, kỹ năng làm việc nhóm và khả năng giải quyết vấn đề. Nhiều sinh viên được ông hướng dẫn đã có công bố khoa học quốc tế, một số tiếp tục nhận học bổng toàn phần để theo học chương trình tiến sĩ ở nước ngoài. Những kết quả ấy là minh chứng cho khả năng phát triển của sinh viên khi được tiếp cận nghiên cứu từ sớm, có người hướng dẫn và được trao cơ hội thử sức. Đồng thời, đó cũng là cách ông tiếp nối hành trình truyền cảm hứng mà chính mình từng trải qua khi khám phá AI.

Trong bối cảnh AI ngày càng hiện diện trong nhiều lĩnh vực, TS. Vương cũng nhấn mạnh rằng năng lực làm chủ công nghệ cần song hành với trách nhiệm của con người khi phát triển và ứng dụng AI. Với sinh viên, hiểu công nghệ là bước khởi đầu, quan trọng hơn là biết sử dụng tri thức để giải quyết vấn đề và tạo ra giá trị có ích.

4 giảng viên, nghiên cứu viên FPTU có những hướng nghiên cứu và cách tiếp cận khác nhau. Nhưng qua câu chuyện của họ, có thể thấy một điểm gặp gỡ: nghiên cứu không phải hoạt động tách rời khỏi giảng dạy. Khi giảng viên có cơ hội theo đuổi những câu hỏi học thuật, kết nối với cộng đồng nghiên cứu và chia sẻ kết quả với sinh viên, người học có thêm cơ hội tiếp cận tri thức mới, rèn luyện tư duy độc lập và từng bước tham gia vào quá trình tạo ra tri thức.

Với sinh viên FPTU, giá trị của việc học cùng những giảng viên đồng thời là nhà nghiên cứu không chỉ nằm ở kiến thức được truyền đạt trên lớp. Đó còn là cơ hội được dẫn dắt, được quan sát cách một vấn đề được đặt ra, cách dữ liệu được phân tích, cách một giả thuyết được kiểm chứng và cách người làm khoa học kiên trì trước những kết quả chưa như kỳ vọng. Từ đó, sinh viên có thể hình thành năng lực tự học, tư duy phản biện và khả năng giải quyết những vấn đề mới trong học tập cũng như công việc.