Trong khi nhạc cụ dân tộc thường gắn với các cơ sở đào tạo nghệ thuật chuyên nghiệp, từ năm 2014, Trường Đại học FPT (FPTU) đã tiên phong đưa nhạc cụ truyền thống vào chương trình đào tạo chính khóa. Hơn 1 thập kỷ,  tiếng đàn ấy đi từ giảng đường ra sân trường phổ thông, ra những sân khấu của đất nước, rồi đến cuộc thi FPT Tích Tịch Tình Tang 2026 do trường phát động, mùa thi thứ 3 và lần đầu mở rộng toàn quốc.

Một sinh viên công nghệ hay truyền thông ở FPTU, cũng giống như sinh viên bất cứ chuyên ngành nào trong trường, ngoài kiến thức chuyên ngành sẽ còn được tự chọn thêm một nhạc cụ dân tộc để học: đàn tranh, đàn bầu, sáo trúc, đàn tỳ bà, trống, đàn nguyệt, đàn nhị. Từ năm 2014, hình ảnh sinh viên sáng viết code, tối chơi đàn tranh đã trở thành là chuyện thường gặp ở FPTU khi nhà trường bắt đầu đưa nhạc cụ truyền thống vào chương trình đào tạo chính khóa. 

Với một ngôi trường gắn với thế mạnh công nghệ, đó là lựa chọn không hiển nhiên và đầy thách thức nhưng nhà trường vẫn tiên phong thực hiện vì những giá trị: Giúp sinh viên tự tin hội nhập quốc tế và mang theo bản sắc Việt trên bản đồ thế giới.

Hàng nghìn sinh viên và giảng viên FPTU tham gia trình diễn nhạc cụ truyền thống trong MV Thiên Âm

ThS Vũ Thị Kim Yến, Chủ nhiệm Bộ môn Âm nhạc truyền thống, từng chia sẻ: Bảy nhạc cụ được giảng dạy tại FPTU gồm trống, đàn bầu, đàn nguyệt, đàn nhị, đàn tranh, đàn tỳ bà, sáo trúc. Ban đầu nhiều sinh viên chưa thật sự hào hứng nhưng, rồi dần đổi cách nhìn khi được chạm vào cây đàn. Mục tiêu của môn học này không phải ai cũng trở thành người biểu diễn. Điều mà nhà trường muốn gieo là ý thức tôn trọng và bảo vệ văn hóa dân tộc “từ trong tiềm thức của sinh viên”. 

“Với người trẻ, đó là một lợi thế riêng: khi bước ra thế giới, họ mang theo không chỉ chuyên môn mà còn một nền tảng văn hóa của chính mình, một tiếng đàn để giới thiệu và kể về Việt Nam. Hội nhập, vì thế, đồng thời phải hướng đến việc phát triển bền vững văn hóa”, cô Yến nhấn mạnh.

Từ học để biết đến chơi, sáng tạo và lan tỏa

 Những môn nhạc cụ được dạy trong lớp học khoảng 15-20 sinh viên ấy không dừng lại trên giảng đường mà đi tới những không gian rộng lớn hơn. Những câu lạc bộ nhạc cụ truyền thống ở trong giảng đường, những show diễn, cuộc thi âm nhạc cho sinh viên toàn trường. Ở đó, sinh viên không chỉ học cách chơi đàn, tìm thấy những người bạn cùng đam mê mà còn cùng sáng tạo, làm mới những giai điệu mang âm hưởng dân gian. Cuộc thi Hò Xự Xang 2025 là một ví dụ như thế: Nơi mỗi thí sinh chọn một nhạc cụ, biểu diễn một bài dân ca hoặc nhạc cổ truyền và một ca khúc tự chọn, được dùng nhạc beat và kết hợp thêm nhạc cụ khác. 

Từ tháng 3/2022, dự án cộng đồng “Đưa nhạc cụ dân tộc đến các trường THPT” chính thức được triển khai, ban đầu là một hoạt động hưởng ứng đề án “Giáo dục âm nhạc dân tộc trong trường học” của UBND TP.HCM, sau đó đã phát triển trên toàn quốc. Không chỉ mang đến những tiết mục biểu diễn giàu cảm xúc, chương trình còn đóng vai trò cầu nối giữa nhà trường đại học và bậc phổ thông, góp phần đưa âm nhạc truyền thống thấm sâu vào môi trường học đường, từ đó nuôi dưỡng tình yêu văn hóa dân tộc trong mỗi học sinh.

Học sinh THPT ở Đà Nẵng làm quen với nhạc cụ dân tộc

Tính đến nay, chương trình đã tiếp cận hơn 200 trường THPT, ngoài ra có cả cấp tiểu học, THCS với gần 200.000 lượt học sinh tham gia. Các buổi giao lưu, biểu diễn đã diễn ra tại nhiều địa phương như TP.HCM, Cần Thơ, Đà Nẵng, Quảng Nam, Hà Nội,… trở thành những “điểm chạm” đặc biệt giữa âm nhạc truyền thống và thế hệ trẻ.

Em Trần Nguyễn Đức Trí, Trường THPT Tân Bình (TP.HCM) bày tỏ: “Em “nổi da gà” khi nghe tiếng đàn chơi “Bèo dạt mây trôi” rồi chính những cây đàn ấy chơi “Có không giữ, mất đừng tìm” của Trúc Nhân. Tiếng đàn vang lên, em cảm nhận rõ sự giao thoa giữa truyền thống và hiện đại. Em còn được tự tay thử đàn bầu, với sự hướng dẫn của giảng viên”. 

Chi tiết nhỏ ấy cho thấy một chuyển dịch đáng chú ý: bảo tồn không chỉ là giữ nguyên. Khi nhạc cụ dân tộc chơi được cả nhạc hiện đại, người trẻ có thêm lý do để chạm vào nó và di sản có thêm chỗ đứng trong đời sống đương đại. Một trong những mục tiêu của Nghị quyết 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị đến năm 2030 là phục hồi, bảo tồn di sản phi vật thể và nghệ thuật truyền thống có nguy cơ mai một, đồng thời xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh từ gia đình, nhà trường đến xã hội. Điều kiện đầu tiên để một nghệ thuật không mai một vẫn là có người trẻ muốn chơi nó và nhà trường là nơi cơ hội ấy có thể bắt đầu.

Một học sinh Trường THPT Trần Phú cho biết rất thích thú khi lần đầu trải nghiệm đàn tỳ bà.

Tiếng đàn ấy cũng đã đi xa hơn sân trường. Tháng 10/2023, MV “Thiên Âm” với 1.350 sinh viên, giảng viên ghi hình tại 5 thành phố được Tổ chức Giáo dục FPT xác lập kỷ lục Việt Nam về MV hòa tấu nhạc cụ truyền thống có số người tham gia đông nhất. Tháng 9/2024, giảng viên Bộ môn biểu diễn tại Triển lãm Thương mại Quốc tế UP International Trade Show (UPITS) ở Ấn Độ. Tháng 10/2024, theo lời mời của Đại sứ quán Việt Nam tại UAE, cô Vũ Thị Kim Yến và thầy Nguyễn Hoàng Linh biểu diễn trước đoàn đại biểu cấp cao hai nước trong chuyến công du của Thủ tướng.

 Gần đây hơn, ngày 29/8/2025, giảng viên và sinh viên FPTU mang liên khúc “Việt Nam trong tôi là” và “Giai điệu Việt Nam mình”, trình diễn bằng 6 nhạc cụ dân tộc đến Triển lãm 80 năm Thành tựu đất nước (A80). Tháng 8/2026, sinh viên FPTU biểu diễn nhạc cụ dân tộc cùng Vovinam trong chương trình “Trở về thời khắc thiêng liêng” tại Dinh Độc Lập (TP.HCM), dịp kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc Khánh 2/9.

 FPT Tích Tịch Tình Tang 2026: Mở rộng hành trình từ giảng đường ra cộng đồng

FPT Tích Tịch Tình Tang là bước tiếp nối của hành trình ấy, không phải điểm khởi đầu. Hai mùa 2022 và 2024, mang tên FPT Edu Tích Tịch Tình Tang, dành cho học sinh, sinh viên toàn Tổ chức Giáo dục FPT; mùa 2024 có ca khúc chủ đề “Giai điệu Việt Nam mình” do Masew và Tuấn Cry chấp bút. Năm 2026 là mùa thứ 3 và là mùa đầu tiên FPTU mở rộng cuộc thi ra toàn quốc cho học sinh, sinh viên không thuộc các cơ sở đào tạo nghệ thuật chuyên nghiệp, đồng thời lần đầu thiết lập bảng thi riêng cho khối Học sinh. Tổng giá trị giải thưởng lên tới 376 triệu đồng.

Sân khấu cuộc thi FPT Tích Tịch Tình Tang 2024

 Cuộc thi năm nay cũng bổ sung nhạc cụ trống để hoàn chỉnh 7 bảng thi độc tấu, tương ứng 7 nhạc cụ đang được giảng dạy tại FPTU. Cùng với đó là bảng Hòa tấu dành cho sinh viên, nơi các đội thi được tự do sáng tạo, kết hợp nhạc cụ truyền thống với nhạc cụ hoặc thể loại hiện đại và bảng Độc tấu dành cho học sinh. Sau 12 năm, những nhạc cụ từng nằm trong lớp học 15-20 sinh viên bước ra sân khấu lớn cùng hàng trăm cách phối khí và thể nghiệm mới của học sinh, sinh viên trên toàn quốc.

 Cuộc thi nhận được sự đồng hành chuyên môn của hai Chủ nhiệm Bộ môn Âm nhạc truyền thống, cô Nguyễn Thu Thủy (FPTU cơ sở Hà Nội) và cô Vũ Thị Kim Yến (FPTU cơ sở TP.HCM). Riêng vòng Bán kết dự kiến diễn ra đồng thời ngày 29/11/2026 tại 3 cơ sở Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM. Tại đây, các giảng viên trực tiếp hướng dẫn thí sinh hoàn thiện tiết mục, mở ra cơ hội để học sinh, sinh viên ngoài hệ thống tiếp cận nhạc cụ truyền thống với người dạy chuyên môn.

 Đêm Công diễn dự kiến diễn ra tại Nhà đa năng Omega Hub (FPTU cơ sở Hà Nội), công trình vừa khánh thành nhân dịp kỷ niệm 20 năm thành lập Nhà trường, với sự đầu tư về kỹ thuật âm thanh và sản xuất chương trình. Cơ chế “Vé khán giả” tương tác trực tuyến cho phép công chúng cùng tham gia cuộc thi.

 Gìn giữ di sản bằng cách để người trẻ tiếp tục viết câu chuyện của mình

 Nghị quyết 80-NQ/TW xác định phát triển văn hóa và con người là nền tảng, động lực, trụ cột và hệ điều tiết của phát triển bền vững, đặt con người vào vị trí trung tâm của sự nghiệp phát triển văn hóa. Ở quy mô một trường đại học, 12 năm của FPTU là một cách làm cụ thể cho tinh thần ấy: không kêu gọi gìn giữ bằng khẩu hiệu, mà trao cho người trẻ cơ hội chạm vào cây đàn, chơi, phối khí và sáng tạo.

Hành trình FPT Tích Tịch Tình Tang 2026.

Hai mươi năm sau ngày thành lập, FPTU xác định mình là đại học công nghệ, khởi nghiệp, toàn cầu, được dẫn dắt bởi bản sắc Việt Nam: linh hoạt, bền bỉ và có trách nhiệm. Tiếng đàn dân tộc là một trong những cách cụ thể để mỗi sinh viên bước ra thế giới với năng lực nghề nghiệp, tư duy toàn cầu và bản lĩnh Việt. TS. Nguyễn Khắc Thành, Hiệu trưởng FPTU, luôn dặn các thế hệ sinh viên: “Hãy bước ra thế giới với một tiếng đàn bầu trong tim”. Câu dặn ấy đặt văn hóa vào hành trang của người đi xa, thay vì đặt nó đối lập với hội nhập.

Từ năm 2014, tiếng đàn dân tộc đã bước vào giảng đường FPTU như một học phần. Đến năm 2026, di sản văn hóa đó có thêm sân khấu, khán giả và cả những người chơi trẻ trên toàn quốc. Sân chơi FPT Tích Tịch Tình Tang là một chặng tiếp nối trong nỗ lực bền bỉ ấy, là tiếng gọi để người trẻ khắp nơi tìm về với giai điệu dân tộc, cùng gìn giữ cội nguồn và hòa vào dòng chảy bản sắc văn hóa mà FPTU đã bền bỉ nuôi dưỡng trong suốt hơn một thập kỷ qua.

Thông tin cuộc thi FPT Tích Tịch Tình Tang 2026

• Vòng Sơ loại (online): 09/09 đến 20/10/2026.
• Vòng Bán kết (trực tiếp): dự kiến 29/11/2026, đồng thời tại 3 cơ sở Trường Đại học FPT Hà Nội, Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh.
• Vòng Chung kết (trực tiếp): 08/01 đến 09/01/2027, tại Trường Đại học FPT cơ sở Hà Nội.
• Đêm Công diễn và Trao giải: 10/01/2027, tại Omega Hub Hòa Lạc, livestream đa nền tảng.

Tìm hiểu và đăng ký tại: https://tttt.fptsx.space/