Vòng chung kết Research Festival (ResFes) 2026 diễn ra trong hai ngày 14-15/8 tại Trường Đại học FPT cơ sở Cần Thơ, quy tụ hơn 150 sinh viên đến từ Khối Giáo dục FPT và sinh viên đến từ quốc gia khác. Với 58 đề tài được chọn từ 300 đề tài từ vòng sơ loại, cuộc thi năm nay đặt vấn đề về cách người học làm nghiên cứu khi AI ngày càng có thể hỗ trợ nhiều công đoạn trong quá trình tìm kiếm và xử lý tri thức.­

Diễn giả, các đội thi, khách mời tham dự khai mạc vòng chung kết ResFes 2026 tại Trường ĐH FPT cơ sở Cần Thơ.

58 đề tài nghiên cứu của sinh viên lọt vào vòng chung kết thuộc nhiều lĩnh vực gồm: công nghệ thông tin, kinh tế – quản trị kinh doanh, ngôn ngữ, thiết kế đồ họa mỹ thuật số và công nghệ truyền thông.

Tại vòng chung kết, các nhóm sinh viên trình bày nghiên cứu trước hội đồng chuyên môn, trả lời câu hỏi và phản biện về đề tài. Không chỉ trình bày kết quả, sinh viên phải giải thích lý do lựa chọn vấn đề, phương pháp nghiên cứu, nguồn dữ liệu và cơ sở để đưa ra kết luận.

Sinh viên trình bày công trình nghiên cứu trước hội đồng ban giám khảo của cuộc thi.

Vai trò của AI trong nghiên cứu và vấn đề liêm chính học thuật

ResFes 2026 có chủ đề “RBL in Action, Researchers Ready”, trong đó RBL là viết tắt của Research-Based Learning (Tạm dịch: Học tập dựa trên nghiên cứu). Theo cách tiếp cận này, sinh viên được đặt vào quá trình nghiên cứu từ xác định vấn đề, tìm kiếm và đánh giá thông tin đến xây dựng lập luận, triển khai và bảo vệ kết quả. Các đề tài được triển khai ở nhiều nhóm ngành, không giới hạn trong lĩnh vực khoa học và kỹ thuật.

Một vấn đề được lưu ý tại cuộc thi năm nay là việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong nghiên cứu. Bên cạnh việc khuyến khích sinh viên khai thác công nghệ, ResFes 2026 đặt việc sử dụng AI trong khuôn khổ các yêu cầu về liêm chính học thuật, tính minh bạch và trách nhiệm của người nghiên cứu.

Đại diện đội thi trình bày nghiên cứu tại không gian trưng bày poster của vòng chung kết cuộc thi.

Ngoài các nhóm sinh viên trong Khối Giáo dục FPT, vòng chung kết ResFes 2026 đồng thời có sinh viên đến từ Philippines tham dự. Sự góp mặt này mang thêm góc nhìn cho hoạt động giao lưu học thuật tại cuộc thi, nơi các nhóm không chỉ trình bày đề tài mà còn có cơ hội theo dõi nghiên cứu của nhau, trao đổi với chuyên gia cũng như nhận phản biện và góp ý trực tiếp về mặt chuyên môn từ hội đồng ban giám khảo tại 5 tiểu ban.

Tham luận về vai trò người nghiên cứu trước sự phát triển của AI

Tại phiên toàn thể, diễn giả keynote của chương trình là TS. Hoàng Anh Đức – Cựu sinh viên khoá K4 FPTU, trình bày tham luận về chủ đề “Knowledge Without Knowers? The Researcher’s Job When AI Does Almost Everything” (Tri thức mà không có trí giả? Đâu là vai trò của nhà nghiên cứu khi AI “làm gần hết mọi việc”) xoay quanh sự thay đổi vai trò của người nghiên cứu khi AI ngày càng có khả năng thực hiện nhiều công việc liên quan đến xử lý tri thức.

TS. Hoàng Anh Đức trình bày tham luận về chủ đề “Knowledge Without Knowers? The Researcher’s Job When AI Does Almost Everything” tại phiên khai mạc vòng chung kết ResFes 2026.

Theo nội dung trao đổi, những công việc như xác định câu hỏi nghiên cứu, đánh giá độ tin cậy của thông tin, lựa chọn phương pháp và hình thành nhận định vẫn đòi hỏi vai trò chủ động của con người.

Đây cũng chính là những năng lực mà các sinh viên tham dự ResFes phải thể hiện khi đứng trước hội đồng. Một đề tài không chỉ được đánh giá qua kết quả cuối cùng, mà còn qua cách nhóm nghiên cứu lý giải vấn đề, lựa chọn phương pháp, xử lý dữ liệu và bảo vệ kết luận trước các câu hỏi phản biện.

TS. Hoàng Anh Đức hiện là Học giả Nghiên cứu tại Đại học RMIT Việt Nam, Học giả Klingenstein Heads tại Trường Sư phạm, Đại học Columbia (Hoa Kỳ), đồng thời là Giám đốc Trung tâm Đổi mới Dạy và Học thuộc Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán (VIASM).

Research Festival được tổ chức thường niên trong Khối Giáo dục FPT, tạo môi trường để sinh viên thực hành nghiên cứu khoa học và tiếp cận quy trình từ xác định vấn đề, thu thập dữ liệu đến trình bày, bảo vệ kết quả.

Trong bối cảnh AI đang làm thay đổi cách người học tiếp cận, khai thác và xử lý thông tin, việc tạo cơ hội để sinh viên trải nghiệm nghiên cứu khoa học ngay trong quá trình học tập tại nhà trường cũng đặt ra những yêu cầu mới đối với giáo dục đào tạo. Qua hoạt động nghiên cứu, sinh viên có thêm cơ hội hình thành năng lực làm chủ công nghệ, tư duy giải quyết vấn đề và khả năng tạo ra tri thức mới. Đây cũng là những năng lực cần thiết để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, phù hợp với định hướng tại Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và Nghị quyết 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.