Thay vì chờ đến khi cầm tấm bằng đại học mới bắt đầu tìm kiếm công việc đầu tiên, nhiều sinh viên Trường Đại học FPT chủ động bước vào môi trường thực tế ngay khi còn ngồi trên giảng đường. Với họ, đi làm sớm không chỉ để có thêm thu nhập mà còn là cách kiểm chứng năng lực, hiểu thị trường cần gì và từng bước định hình con đường nghề nghiệp.

Tại Trường Đại học FPT (FPTU), nhiều sinh viên đã và đang làm dày lên CV của mình bằng cách chủ động tìm việc từ năm hai, năm ba đại học và bước ra khỏi giảng đường với sơ yếu lý lịch đã dày dặn kinh nghiệm làm việc. Cùng sự nỗ lực cá nhân, với nhiều bạn sinh viên, môi trường đào tạo của FPTU cũng đã tạo điều kiện không nhỏ giúp các bạn khám phá bản thân, rèn luyện kỹ năng để tự tin bước vào thị trường lao động sớm.

“Nghịch lý kinh nghiệm” và cách sinh viên FPTU tự phá vỡ nó

Có một vòng lặp quen thuộc mà hầu như sinh viên ngành nghề nào cũng từng nghe qua: “Nhà tuyển dụng đòi hỏi kinh nghiệm nhưng sinh viên mới ra trường thì lấy đâu ra để đáp ứng?” Đó cũng từng là nỗi trăn trở ban đầu của Nguyễn Minh Luật – Cựu sinh viên khóa 17, chuyên ngành Thiết kế đồ họa và Mỹ thuật số tại FPTU cơ sở TP.HCM, trước khi chàng trai trẻ quyết định phá vỡ nó bằng chính hành động của mình.

Minh Luật hiện đang học tập, làm việc tại Apple Developer Academy.

Ngay từ học kỳ 4 của đại học, khi mới chỉ hoàn thành các môn nền tảng và được học những công cụ thiết kế cơ bản nhất, Luật đã ứng tuyển và trở thành Designer tại UTS School, đơn vị giáo dục trực thuộc Tập đoàn Văn Lang. Hành trang của anh chàng khi ấy không có gì đồ sộ, chỉ có duy nhất một thứ: tinh thần sẵn sàng học hỏi. Trong buổi phỏng vấn, khi được hỏi điều gì quan trọng nhất với một thực tập sinh, câu trả lời là “Thái độ” của Luật trở thành tấm vé mở ra cơ hội đầu tiên trong sự nghiệp.

Câu chuyện của Luật không phải là cá biệt. Phạm Nguyễn Công Danh – Cựu sinh viên khóa 18, ngành Ngôn ngữ Anh tại FPTU cơ sở Cần Thơ, cũng chọn con đường tương tự nhưng theo cách riêng của mình. Từ năm 2 đại học, Danh bắt đầu với vai trò trợ giảng tại một Trung tâm Anh ngữ Apollo thông qua kỳ thực tập OJT (On-the-Job Training) do nhà trường kết nối. Kết quả của một kỳ OJT nghiêm túc là Danh được chính trung tâm giữ lại làm việc chính thức và duy trì công việc này xuyên suốt đến tận khi tốt nghiệp. Sau khi tốt nghiệp, Danh tiếp tục theo đuổi lĩnh vực giảng dạy tiếng Anh và hiện làm việc, giảng dạy tại Trung tâm Anh ngữ Ms Hoa. Từ vị trí trợ giảng khi còn ngồi trên giảng đường đến công việc đứng lớp sau khi tốt nghiệp, hành trình của Danh được nối dài bằng chính những kinh nghiệm tích lũy từ sớm.

Phạm Nguyễn Công Danh (phải) – Cựu sinh viên khóa 18, ngành Ngôn ngữ Anh tại FPTU cơ sở Cần Thơ.

Một trong những giá trị rõ rệt nhất của việc đi làm sớm, theo chia sẻ của các cựu sinh viên, là giúp thay đổi tư duy nghề nghiệp và nhận ra khoảng cách giữa kiến thức trên giảng đường với thực tế. Minh Luật kể, khi còn làm dự án ở trường, các quyết định thiết kế thường xuất phát từ sở thích cá nhân. Nhưng trong môi trường doanh nghiệp, thiết kế không chỉ cần đẹp mà phải giải quyết một nhu cầu kinh doanh cụ thể. Trải nghiệm này giúp Luật thay đổi cách nhìn về nghề và định hướng sâu hơn vào lĩnh vực UI/UX Product Design.

Với Công Danh, quá trình làm trợ giảng cho giáo viên bản ngữ giúp anh nhận ra sự khác biệt giữa tiếng Anh “chuẩn hóa” trong môi trường học thuật và tiếng Anh giao tiếp thực tế. Công việc đòi hỏi khả năng thích ứng với tốc độ, cách diễn đạt tự nhiên và những tình huống không được “lập trình” sẵn như trong phòng thi. Qua đó, Danh cũng hiểu hơn về những yêu cầu thực tế của nghề giảng dạy.

Minh Luật sở hữu thành tích học tập nổi bật khi còn ngồi trên ghế giảng đường.

Tinh thần “tự học” và tư duy giải quyết vấn đề

Khi được hỏi FPTU đã hỗ trợ gì cho hành trình đi làm sớm của mình, cả Luật và Danh đều có một câu trả lời khá tương đồng, đó không chỉ là kiến thức của một môn học cụ thể mà là khả năng tự học, tự nghiên cứu và tự giải quyết vấn đề.

Minh Luật chia sẻ, thói quen chủ động tự nghiên cứu được rèn từ những năm tháng ở FPTU đã trở thành phản xạ tự nhiên khi cậu bạn bước vào môi trường làm việc chuyên nghiệp. Khi gặp vấn đề, phản ứng đầu tiên không phải là hỏi ngay đồng nghiệp hay cấp cấp trên mà là tự tìm hiểu, thử nhiều cách tiếp cận khác nhau. Chỉ khi thực sự không tìm ra hướng giải quyết, Luật mới mang câu hỏi đi và khi đó, nhờ đã có nền tảng tự nghiên cứu trước, chỉ cần một gợi ý nhỏ từ người hướng dẫn là đủ để hiểu vấn đề. Cách làm này, theo Luật không chỉ giúp ghi nhớ lâu hơn mà còn là cách thể hiện sự tôn trọng thời gian của những người đồng hành cùng mình.

Đặc biệt, Công Danh nhắc đến một kỉ niệm đáng nhớ với TS. Nguyễn Hồng Chí – Giám đốc chương trình ngành Ngôn ngữ Anh Trường Đại học FPT, người đã truyền đạt những phương pháp giảng dạy mà sau này, khi bước vào môi trường làm việc thực tế, Danh nhận ra chúng đúng đến từng chi tiết. Đó là minh chứng cho việc kiến thức và phương pháp được trang bị tại FPTU không chỉ mang tính lý thuyết, mà bám sát thực tiễn nghề nghiệp mà sinh viên sẽ đối mặt sau này.

Chính mô hình đào tạo theo hướng “học qua dự án” (Project-Based Learning) mà FPTU áp dụng cũng là điều giúp sinh viên thích nghi nhanh với những môi trường học tập và làm việc đòi hỏi tư duy giải quyết vấn đề ở cấp độ cao hơn. Đây cũng chính là trải nghiệm của Minh Luật khi cậu bạn chuyển sang mô hình “học qua thử thách” (Challenge-Based Learning) tại Apple Developer Academy – nơi anh đang theo học và trải nghiệm sau khi tốt nghiệp FPTU. Được biệt, đây là chương trình đào tạo công nghệ quốc tế của Apple kéo dài 10 tháng tại Bali, Indonesia. Theo Luật, hai phương pháp học tuy khác tên gọi nhưng có cùng bản chất, nên quá trình thích nghi diễn ra rất nhanh chóng.

Việc tiếp xúc sớm với môi trường làm việc mở ra nhiều cơ hội để Luật được tiếp xúc, làm việc với đồng nghiệp đến từ nhiều quốc gia.

Hành trình của Minh Luật và Công Danh không phải là những trường hợp đơn lẻ, mà phản ánh một xu hướng rộng hơn trong cộng đồng cựu sinh viên FPTU – những người đã chủ động bước vào thị trường lao động từ rất sớm.

Hoàng Minh Thắng – Cựu sinh viên khóa 11, chuyên ngành Marketing, đã bắt đầu công việc thực tập sinh Marketing tại Tập đoàn công nghệ TMA ngay từ khi còn là sinh viên năm cuối. Gần 9 năm sau, từ một sinh viên Marketing, anh đã trải qua nhiều vai trò khác nhau và hiện đang đảm nhiệm vị trí Giám đốc Marketing & Phát triển Kinh doanh tại chính tập đoàn này. Với Minh Thắng, chính sự tò mò tinh thần tự học và khả năng kết nối nhiều lĩnh vực – những giá trị được nuôi dưỡng từ môi trường đa dạng tại FPTU – đã giúp anh liên tục mở rộng giới hạn nghề nghiệp của mình.

Ở FPTU, cây violin trở thành một phần rất tự nhiên trong đời sống sinh viên của anh Thắng.

Một câu chuyện khác là Phan Bằng An – Cựu sinh viên khóa 16, chuyên ngành Marketing, người đã chủ động chuẩn bị cho mục tiêu gia nhập nhóm công ty “Big4” ngay từ khi còn ngồi trên ghế giảng đường. Ở tuổi 22, An chính thức trở thành nhân sự của Ernst & Young (EY) – một trong bốn công ty kiểm toán và tư vấn hàng đầu thế giới. Sau đó, An tiếp tục hành trình khám phá bản thân qua các vai trò tại Sun Group và hiện tại là BIDV. Nhìn lại chặng đường của mình, An khẳng định điều giá trị nhất mà FPTU mang lại không phải là một công việc cụ thể, mà là bản lĩnh dám nghĩ, dám làm và dám thay đổi.

Từ “Big4” kiểm toán đến “Big4” ngân hàng, Bằng An chứng minh rằng những năm tháng tại FPTU đã rèn đúc nên một bản lĩnh linh hoạt, sẵn sàng bước ra khỏi vùng an toàn để nắm bắt cơ hội lớn.

Việc làm sớm: Không phải đặc quyền, mà là lựa chọn có thể chuẩn bị

Vậy điều gì giúp một sinh viên có thể đi làm sớm mà vẫn đảm bảo được việc học? Từ những chia sẻ thực tế của các cựu sinh viên, có thể rút ra 3 yếu tố cốt lõi.

Thứ nhất là tư duy chủ động tạo ra giá trị. Minh Luật cho rằng, thay vì đặt câu hỏi “mình sẽ được học gì” khi ứng tuyển, sinh viên nên chuyển sang tư duy “mình có thể đóng góp được gì”, bởi doanh nghiệp tuyển người để tạo ra giá trị, còn việc học hỏi là điều sinh viên tự chắt lọc được trong quá trình đóng góp.

Thứ hai là khả năng quản lý thời gian và giữ đúng cam kết. Cả Luật và Danh đều nhấn mạnh việc chủ động thông báo, linh hoạt sắp xếp giữa lịch học và lịch làm, đồng thời chứng minh năng lực bằng sự kỷ luật và trách nhiệm ngay từ giai đoạn đầu chính là chìa khóa để cả nhà trường lẫn doanh nghiệp cùng tin tưởng và tạo điều kiện.

Thứ ba là lựa chọn công việc gắn liền với định hướng chuyên môn. Theo Công Danh, việc làm thêm chỉ thực sự có giá trị khi nó liên quan đến ngành học và định hướng nghề nghiệp lâu dài, thay vì chỉ đơn thuần là công việc kiếm thêm thu nhập không mang lại kinh nghiệm tích lũy cho hồ sơ năng lực sau này.

Tại FPTU, Công Danh (trái) tích cực tham gia các cuộc thi, hoạt động trải nghiệm.

Câu chuyện của Minh Luật, Công Danh và nhiều cựu sinh viên khác của FPTU cho thấy một điều: 4 năm đại học, nếu được tận dụng đúng cách, không chỉ là quãng thời gian tích lũy kiến thức trên giảng đường, mà còn là cơ hội để mỗi sinh viên bắt đầu sự nghiệp của mình sớm hơn, va chạm thực tế nhiều hơn và trưởng thành toàn diện hơn về cả chuyên môn lẫn kỹ năng mềm. Với mô hình đào tạo gắn liền thực tiễn, kết nối chặt chẽ với doanh nghiệp thông qua các kỳ học OJT và mạng lưới đối tác rộng khắp, FPTU đang tạo ra một môi trường mà ở đó, việc “vừa học vừa làm” không còn là gánh nặng, mà trở thành một lợi thế cạnh tranh thực sự cho sinh viên khi bước ra thị trường lao động.